Opus · 荷马

伊利亚特·卷 18(古希腊原文)


   1  ὣς οἳ μὲν μάρναντο δέμας πυρὸς αἰθομένοιο,
      Ἀντίλοχος δʼ Ἀχιλῆϊ πόδας ταχὺς ἄγγελος ἦλθε.
      τὸν δʼ εὗρε προπάροιθε νεῶν ὀρθοκραιράων
      τὰ φρονέοντʼ ἀνὰ θυμὸν ἃ δὴ τετελεσμένα ἦεν·
   5  ὀχθήσας δʼ ἄρα εἶπε πρὸς ὃν μεγαλήτορα θυμόν·
      ὤ μοι ἐγώ, τί τʼ ἄρʼ αὖτε κάρη κομόωντες Ἀχαιοὶ
      νηυσὶν ἔπι κλονέονται ἀτυζόμενοι πεδίοιο;
      μὴ δή μοι τελέσωσι θεοὶ κακὰ κήδεα θυμῷ,
      ὥς ποτέ μοι μήτηρ διεπέφραδε καί μοι ἔειπε
  10  Μυρμιδόνων τὸν ἄριστον ἔτι ζώοντος ἐμεῖο
      χερσὶν ὕπο Τρώων λείψειν φάος ἠελίοιο.
      ἦ μάλα δὴ τέθνηκε Μενοιτίου ἄλκιμος υἱὸς
      σχέτλιος· ἦ τʼ ἐκέλευον ἀπωσάμενον δήϊον πῦρ
      ἂψ ἐπὶ νῆας ἴμεν, μηδʼ Ἕκτορι ἶφι μάχεσθαι.
  15  εἷος ὃ ταῦθʼ ὥρμαινε κατὰ φρένα καὶ κατὰ θυμόν,
      τόφρά οἱ ἐγγύθεν ἦλθεν ἀγαυοῦ Νέστορος υἱὸς
      δάκρυα θερμὰ χέων, φάτο δʼ ἀγγελίην ἀλεγεινήν·
      ὤ μοι Πηλέος υἱὲ δαΐφρονος ἦ μάλα λυγρῆς
      πεύσεαι ἀγγελίης, ἣ μὴ ὤφελλε γενέσθαι.
  20  κεῖται Πάτροκλος, νέκυος δὲ δὴ ἀμφιμάχονται
      γυμνοῦ· ἀτὰρ τά γε τεύχεʼ ἔχει κορυθαίολος Ἕκτωρ.
      ὣς φάτο, τὸν δʼ ἄχεος νεφέλη ἐκάλυψε μέλαινα·
      ἀμφοτέρῃσι δὲ χερσὶν ἑλὼν κόνιν αἰθαλόεσσαν
      χεύατο κὰκ κεφαλῆς, χαρίεν δʼ ᾔσχυνε πρόσωπον·
  25  νεκταρέῳ δὲ χιτῶνι μέλαινʼ ἀμφίζανε τέφρη.
      αὐτὸς δʼ ἐν κονίῃσι μέγας μεγαλωστὶ τανυσθεὶς
      κεῖτο, φίλῃσι δὲ χερσὶ κόμην ᾔσχυνε δαΐζων.
      δμῳαὶ δʼ ἃς Ἀχιλεὺς ληΐσσατο Πάτροκλός τε
      θυμὸν ἀκηχέμεναι μεγάλʼ ἴαχον, ἐκ δὲ θύραζε
  30  ἔδραμον ἀμφʼ Ἀχιλῆα δαΐφρονα, χερσὶ δὲ πᾶσαι
      στήθεα πεπλήγοντο, λύθεν δʼ ὑπὸ γυῖα ἑκάστης.
      Ἀντίλοχος δʼ ἑτέρωθεν ὀδύρετο δάκρυα λείβων
      χεῖρας ἔχων Ἀχιλῆος· ὃ δʼ ἔστενε κυδάλιμον κῆρ·
      δείδιε γὰρ μὴ λαιμὸν ἀπαμήσειε σιδήρῳ.
  35  σμερδαλέον δʼ ᾤμωξεν· ἄκουσε δὲ πότνια μήτηρ
      ἡμένη ἐν βένθεσσιν ἁλὸς παρὰ πατρὶ γέροντι,
      κώκυσέν τʼ ἄρʼ ἔπειτα· θεαὶ δέ μιν ἀμφαγέροντο
      πᾶσαι ὅσαι κατὰ βένθος ἁλὸς Νηρηΐδες ἦσαν.
      ἔνθʼ ἄρʼ ἔην Γλαύκη τε Θάλειά τε Κυμοδόκη τε
  40  Νησαίη Σπειώ τε Θόη θʼ Ἁλίη τε βοῶπις
      Κυμοθόη τε καὶ Ἀκταίη καὶ Λιμνώρεια
      καὶ Μελίτη καὶ Ἴαιρα καὶ Ἀμφιθόη καὶ Ἀγαυὴ
      Δωτώ τε Πρωτώ τε Φέρουσά τε Δυναμένη τε
      Δεξαμένη τε καὶ Ἀμφινόμη καὶ Καλλιάνειρα
  45  Δωρὶς καὶ Πανόπη καὶ ἀγακλειτὴ Γαλάτεια
      Νημερτής τε καὶ Ἀψευδὴς καὶ Καλλιάνασσα·
      ἔνθα δʼ ἔην Κλυμένη Ἰάνειρά τε καὶ Ἰάνασσα
      Μαῖρα καὶ Ὠρείθυια ἐϋπλόκαμός τʼ Ἀμάθεια
      ἄλλαι θʼ αἳ κατὰ βένθος ἁλὸς Νηρηΐδες ἦσαν.
  50  τῶν δὲ καὶ ἀργύφεον πλῆτο σπέος· αἳ δʼ ἅμα πᾶσαι
      στήθεα πεπλήγοντο, Θέτις δʼ ἐξῆρχε γόοιο·
      κλῦτε κασίγνηται Νηρηΐδες, ὄφρʼ ἐῢ πᾶσαι
      εἴδετʼ ἀκούουσαι ὅσʼ ἐμῷ ἔνι κήδεα θυμῷ.
      ὤ μοι ἐγὼ δειλή, ὤ μοι δυσαριστοτόκεια,
  55  ἥ τʼ ἐπεὶ ἂρ τέκον υἱὸν ἀμύμονά τε κρατερόν τε
      ἔξοχον ἡρώων· ὃ δʼ ἀνέδραμεν ἔρνεϊ ἶσος·
      τὸν μὲν ἐγὼ θρέψασα φυτὸν ὣς γουνῷ ἀλωῆς
      νηυσὶν ἐπιπροέηκα κορωνίσιν Ἴλιον εἴσω
      Τρωσὶ μαχησόμενον· τὸν δʼ οὐχ ὑποδέξομαι αὖτις
  60  οἴκαδε νοστήσαντα δόμον Πηλήϊον εἴσω.
      ὄφρα δέ μοι ζώει καὶ ὁρᾷ φάος ἠελίοιο
      ἄχνυται, οὐδέ τί οἱ δύναμαι χραισμῆσαι ἰοῦσα.
      ἀλλʼ εἶμʼ, ὄφρα ἴδωμι φίλον τέκος, ἠδʼ ἐπακούσω
      ὅττί μιν ἵκετο πένθος ἀπὸ πτολέμοιο μένοντα.
  65  ὣς ἄρα φωνήσασα λίπε σπέος· αἳ δὲ σὺν αὐτῇ
      δακρυόεσσαι ἴσαν, περὶ δέ σφισι κῦμα θαλάσσης
      ῥήγνυτο· ταὶ δʼ ὅτε δὴ Τροίην ἐρίβωλον ἵκοντο
      ἀκτὴν εἰσανέβαινον ἐπισχερώ, ἔνθα θαμειαὶ
      Μυρμιδόνων εἴρυντο νέες ταχὺν ἀμφʼ Ἀχιλῆα.
  70  τῷ δὲ βαρὺ στενάχοντι παρίστατο πότνια μήτηρ,
      ὀξὺ δὲ κωκύσασα κάρη λάβε παιδὸς ἑοῖο,
      καί ῥʼ ὀλοφυρομένη ἔπεα πτερόεντα προσηύδα·
      τέκνον τί κλαίεις; τί δέ σε φρένας ἵκετο πένθος;
      ἐξαύδα, μὴ κεῦθε· τὰ μὲν δή τοι τετέλεσται
  75  ἐκ Διός, ὡς ἄρα δὴ πρίν γʼ εὔχεο χεῖρας ἀνασχὼν
      πάντας ἐπὶ πρύμνῃσιν ἀλήμεναι υἷας Ἀχαιῶν
      σεῦ ἐπιδευομένους, παθέειν τʼ ἀεκήλια ἔργα.
      τὴν δὲ βαρὺ στενάχων προσέφη πόδας ὠκὺς Ἀχιλλεύς·
      μῆτερ ἐμή, τὰ μὲν ἄρ μοι Ὀλύμπιος ἐξετέλεσσεν·
  80  ἀλλὰ τί μοι τῶν ἦδος ἐπεὶ φίλος ὤλεθʼ ἑταῖρος
      Πάτροκλος, τὸν ἐγὼ περὶ πάντων τῖον ἑταίρων
      ἶσον ἐμῇ κεφαλῇ; τὸν ἀπώλεσα, τεύχεα δʼ Ἕκτωρ
      δῃώσας ἀπέδυσε πελώρια θαῦμα ἰδέσθαι
      καλά· τὰ μὲν Πηλῆϊ θεοὶ δόσαν ἀγλαὰ δῶρα
  85  ἤματι τῷ ὅτε σε βροτοῦ ἀνέρος ἔμβαλον εὐνῇ.
      αἴθʼ ὄφελες σὺ μὲν αὖθι μετʼ ἀθανάτῃς ἁλίῃσι
      ναίειν, Πηλεὺς δὲ θνητὴν ἀγαγέσθαι ἄκοιτιν.
      νῦν δʼ ἵνα καὶ σοὶ πένθος ἐνὶ φρεσὶ μυρίον εἴη
      παιδὸς ἀποφθιμένοιο, τὸν οὐχ ὑποδέξεαι αὖτις
  90  οἴκαδε νοστήσαντʼ, ἐπεὶ οὐδʼ ἐμὲ θυμὸς ἄνωγε
      ζώειν οὐδʼ ἄνδρεσσι μετέμμεναι, αἴ κε μὴ Ἕκτωρ
      πρῶτος ἐμῷ ὑπὸ δουρὶ τυπεὶς ἀπὸ θυμὸν ὀλέσσῃ,
      Πατρόκλοιο δʼ ἕλωρα Μενοιτιάδεω ἀποτίσῃ.
      τὸν δʼ αὖτε προσέειπε Θέτις κατὰ δάκρυ χέουσα·
  95  ὠκύμορος δή μοι τέκος ἔσσεαι, οἷʼ ἀγορεύεις·
      αὐτίκα γάρ τοι ἔπειτα μεθʼ Ἕκτορα πότμος ἑτοῖμος.
      τὴν δὲ μέγʼ ὀχθήσας προσέφη πόδας ὠκὺς Ἀχιλλεύς·
      αὐτίκα τεθναίην, ἐπεὶ οὐκ ἄρʼ ἔμελλον ἑταίρῳ
      κτεινομένῳ ἐπαμῦναι· ὃ μὲν μάλα τηλόθι πάτρης
 100  ἔφθιτʼ, ἐμεῖο δὲ δῆσεν ἀρῆς ἀλκτῆρα γενέσθαι.
      νῦν δʼ ἐπεὶ οὐ νέομαί γε φίλην ἐς πατρίδα γαῖαν,
      οὐδέ τι Πατρόκλῳ γενόμην φάος οὐδʼ ἑτάροισι
      τοῖς ἄλλοις, οἳ δὴ πολέες δάμεν Ἕκτορι δίῳ,
      ἀλλʼ ἧμαι παρὰ νηυσὶν ἐτώσιον ἄχθος ἀρούρης,
 105  τοῖος ἐὼν οἷος οὔ τις Ἀχαιῶν χαλκοχιτώνων
      ἐν πολέμῳ· ἀγορῇ δέ τʼ ἀμείνονές εἰσι καὶ ἄλλοι.
      ὡς ἔρις ἔκ τε θεῶν ἔκ τʼ ἀνθρώπων ἀπόλοιτο
      καὶ χόλος, ὅς τʼ ἐφέηκε πολύφρονά περ χαλεπῆναι,
      ὅς τε πολὺ γλυκίων μέλιτος καταλειβομένοιο
 110  ἀνδρῶν ἐν στήθεσσιν ἀέξεται ἠΰτε καπνός·
      ὡς ἐμὲ νῦν ἐχόλωσεν ἄναξ ἀνδρῶν Ἀγαμέμνων.
      ἀλλὰ τὰ μὲν προτετύχθαι ἐάσομεν ἀχνύμενοί περ,
      θυμὸν ἐνὶ στήθεσσι φίλον δαμάσαντες ἀνάγκῃ·
      νῦν δʼ εἶμʼ ὄφρα φίλης κεφαλῆς ὀλετῆρα κιχείω
 115  Ἕκτορα· κῆρα δʼ ἐγὼ τότε δέξομαι ὁππότε κεν δὴ
      Ζεὺς ἐθέλῃ τελέσαι ἠδʼ ἀθάνατοι θεοὶ ἄλλοι.
      οὐδὲ γὰρ οὐδὲ βίη Ἡρακλῆος φύγε κῆρα,
      ὅς περ φίλτατος ἔσκε Διὶ Κρονίωνι ἄνακτι·
      ἀλλά ἑ μοῖρα δάμασσε καὶ ἀργαλέος χόλος Ἥρης.
 120  ὣς καὶ ἐγών, εἰ δή μοι ὁμοίη μοῖρα τέτυκται,
      κείσομʼ ἐπεί κε θάνω· νῦν δὲ κλέος ἐσθλὸν ἀροίμην,
      καί τινα Τρωϊάδων καὶ Δαρδανίδων βαθυκόλπων
      ἀμφοτέρῃσιν χερσὶ παρειάων ἁπαλάων
      δάκρυʼ ὀμορξαμένην ἁδινὸν στοναχῆσαι ἐφείην,
 125  γνοῖεν δʼ ὡς δὴ δηρὸν ἐγὼ πολέμοιο πέπαυμαι·
      μὴ δέ μʼ ἔρυκε μάχης φιλέουσά περ· οὐδέ με πείσεις.
      τὸν δʼ ἠμείβετʼ ἔπειτα θεὰ Θέτις ἀργυρόπεζα·
      ναὶ δὴ ταῦτά γε τέκνον ἐτήτυμον οὐ κακόν ἐστι
      τειρομένοις ἑτάροισιν ἀμυνέμεν αἰπὺν ὄλεθρον.
 130  ἀλλά τοι ἔντεα καλὰ μετὰ Τρώεσσιν ἔχονται
      χάλκεα μαρμαίροντα· τὰ μὲν κορυθαίολος Ἕκτωρ
      αὐτὸς ἔχων ὤμοισιν ἀγάλλεται· οὐδέ ἕ φημι
      δηρὸν ἐπαγλαϊεῖσθαι, ἐπεὶ φόνος ἐγγύθεν αὐτῷ.
      ἀλλὰ σὺ μὲν μή πω καταδύσεο μῶλον Ἄρηος
 135  πρίν γʼ ἐμὲ δεῦρʼ ἐλθοῦσαν ἐν ὀφθαλμοῖσιν ἴδηαι·
      ἠῶθεν γὰρ νεῦμαι ἅμʼ ἠελίῳ ἀνιόντι
      τεύχεα καλὰ φέρουσα παρʼ Ἡφαίστοιο ἄνακτος.
      ὣς ἄρα φωνήσασα πάλιν τράπεθʼ υἷος ἑοῖο,
      καὶ στρεφθεῖσʼ ἁλίῃσι κασιγνήτῃσι μετηύδα·
 140  ὑμεῖς μὲν νῦν δῦτε θαλάσσης εὐρέα κόλπον
      ὀψόμεναί τε γέρονθʼ ἅλιον καὶ δώματα πατρός,
      καί οἱ πάντʼ ἀγορεύσατʼ· ἐγὼ δʼ ἐς μακρὸν Ὄλυμπον
      εἶμι παρʼ Ἥφαιστον κλυτοτέχνην, αἴ κʼ ἐθέλῃσιν
      υἱεῖ ἐμῷ δόμεναι κλυτὰ τεύχεα παμφανόωντα.
 145  ὣς ἔφαθʼ, αἳ δʼ ὑπὸ κῦμα θαλάσσης αὐτίκʼ ἔδυσαν·
      ἣ δʼ αὖτʼ Οὔλυμπον δὲ θεὰ Θέτις ἀργυρόπεζα
      ἤϊεν ὄφρα φίλῳ παιδὶ κλυτὰ τεύχεʼ ἐνείκαι.
      τὴν μὲν ἄρʼ Οὔλυμπον δὲ πόδες φέρον· αὐτὰρ Ἀχαιοὶ
      θεσπεσίῳ ἀλαλητῷ ὑφʼ Ἕκτορος ἀνδροφόνοιο
 150  φεύγοντες νῆάς τε καὶ Ἑλλήσποντον ἵκοντο.
      οὐδέ κε Πάτροκλόν περ ἐϋκνήμιδες Ἀχαιοὶ
      ἐκ βελέων ἐρύσαντο νέκυν θεράποντʼ Ἀχιλῆος·
      αὖτις γὰρ δὴ τόν γε κίχον λαός τε καὶ ἵπποι
      Ἕκτωρ τε Πριάμοιο πάϊς φλογὶ εἴκελος ἀλκήν.
 155  τρὶς μέν μιν μετόπισθε ποδῶν λάβε φαίδιμος Ἕκτωρ
      ἑλκέμεναι μεμαώς, μέγα δὲ Τρώεσσιν ὁμόκλα·
      τρὶς δὲ δύʼ Αἴαντες θοῦριν ἐπιειμένοι ἀλκὴν
      νεκροῦ ἀπεστυφέλιξαν· ὃ δʼ ἔμπεδον ἀλκὶ πεποιθὼς
      ἄλλοτʼ ἐπαΐξασκε κατὰ μόθον, ἄλλοτε δʼ αὖτε
 160  στάσκε μέγα ἰάχων· ὀπίσω δʼ οὐ χάζετο πάμπαν.
      ὡς δʼ ἀπὸ σώματος οὔ τι λέοντʼ αἴθωνα δύνανται
      ποιμένες ἄγραυλοι μέγα πεινάοντα δίεσθαι,
      ὥς ῥα τὸν οὐκ ἐδύναντο δύω Αἴαντε κορυστὰ
      Ἕκτορα Πριαμίδην ἀπὸ νεκροῦ δειδίξασθαι.
 165  καί νύ κεν εἴρυσσέν τε καὶ ἄσπετον ἤρατο κῦδος,
      εἰ μὴ Πηλεΐωνι ποδήνεμος ὠκέα Ἶρις
      ἄγγελος ἦλθε θέουσʼ ἀπʼ Ὀλύμπου θωρήσσεσθαι
      κρύβδα Διὸς ἄλλων τε θεῶν· πρὸ γὰρ ἧκέ μιν Ἥρη.
      ἀγχοῦ δʼ ἱσταμένη ἔπεα πτερόεντα προσηύδα·
 170  ὄρσεο Πηλεΐδη, πάντων ἐκπαγλότατʼ ἀνδρῶν·
      Πατρόκλῳ ἐπάμυνον, οὗ εἵνεκα φύλοπις αἰνὴ
      ἕστηκε πρὸ νεῶν· οἳ δʼ ἀλλήλους ὀλέκουσιν
      οἳ μὲν ἀμυνόμενοι νέκυος πέρι τεθνηῶτος,
      οἳ δὲ ἐρύσσασθαι ποτὶ Ἴλιον ἠνεμόεσσαν
 175  Τρῶες ἐπιθύουσι· μάλιστα δὲ φαίδιμος Ἕκτωρ
      ἑλκέμεναι μέμονεν· κεφαλὴν δέ ἑ θυμὸς ἄνωγε
      πῆξαι ἀνὰ σκολόπεσσι ταμόνθʼ ἁπαλῆς ἀπὸ δειρῆς.
      ἀλλʼ ἄνα μηδʼ ἔτι κεῖσο· σέβας δέ σε θυμὸν ἱκέσθω
      Πάτροκλον Τρῳῇσι κυσὶν μέλπηθρα γενέσθαι·
 180  σοὶ λώβη, αἴ κέν τι νέκυς ᾐσχυμμένος ἔλθῃ.
      τὴν δʼ ἠμείβετʼ ἔπειτα ποδάρκης δῖος Ἀχιλλεύς·
      Ἶρι θεὰ τίς γάρ σε θεῶν ἐμοὶ ἄγγελον ἧκε;
      τὸν δʼ αὖτε προσέειπε ποδήνεμος ὠκέα Ἶρις·
      Ἥρη με προέηκε Διὸς κυδρὴ παράκοιτις·
 185  οὐδʼ οἶδε Κρονίδης ὑψίζυγος οὐδέ τις ἄλλος
      ἀθανάτων, οἳ Ὄλυμπον ἀγάννιφον ἀμφινέμονται.
      τὴν δʼ ἀπαμειβόμενος προσέφη πόδας ὠκὺς Ἀχιλλεύς·
      πῶς τὰρ ἴω μετὰ μῶλον; ἔχουσι δὲ τεύχεʼ ἐκεῖνοι·
      μήτηρ δʼ οὔ με φίλη πρίν γʼ εἴα θωρήσσεσθαι
 190  πρίν γʼ αὐτὴν ἐλθοῦσαν ἐν ὀφθαλμοῖσιν ἴδωμαι·
      στεῦτο γὰρ Ἡφαίστοιο πάρʼ οἰσέμεν ἔντεα καλά.
      ἄλλου δʼ οὔ τευ οἶδα τεῦ ἂν κλυτὰ τεύχεα δύω,
      εἰ μὴ Αἴαντός γε σάκος Τελαμωνιάδαο.
      ἀλλὰ καὶ αὐτὸς ὅ γʼ ἔλπομʼ ἐνὶ πρώτοισιν ὁμιλεῖ
 195  ἔγχεϊ δηϊόων περὶ Πατρόκλοιο θανόντος.
      τὸν δʼ αὖτε προσέειπε ποδήνεμος ὠκέα Ἶρις·
      εὖ νυ καὶ ἡμεῖς ἴδμεν ὅ τοι κλυτὰ τεύχεʼ ἔχονται·
      ἀλλʼ αὔτως ἐπὶ τάφρον ἰὼν Τρώεσσι φάνηθι,
      αἴ κέ σʼ ὑποδείσαντες ἀπόσχωνται πολέμοιο
 200  Τρῶες, ἀναπνεύσωσι δʼ ἀρήϊοι υἷες Ἀχαιῶν
      τειρόμενοι· ὀλίγη δέ τʼ ἀνάπνευσις πολέμοιο.
      ἣ μὲν ἄρʼ ὣς εἰποῦσʼ ἀπέβη πόδας ὠκέα Ἶρις,
      αὐτὰρ Ἀχιλλεὺς ὦρτο Διῒ φίλος· ἀμφὶ δʼ Ἀθήνη
      ὤμοις ἰφθίμοισι βάλʼ αἰγίδα θυσσανόεσσαν,
 205  ἀμφὶ δέ οἱ κεφαλῇ νέφος ἔστεφε δῖα θεάων
      χρύσεον, ἐκ δʼ αὐτοῦ δαῖε φλόγα παμφανόωσαν.
      ὡς δʼ ὅτε καπνὸς ἰὼν ἐξ ἄστεος αἰθέρʼ ἵκηται
      τηλόθεν ἐκ νήσου, τὴν δήϊοι ἀμφιμάχωνται,
      οἵ τε πανημέριοι στυγερῷ κρίνονται Ἄρηϊ
 210  ἄστεος ἐκ σφετέρου· ἅμα δʼ ἠελίῳ καταδύντι
      πυρσοί τε φλεγέθουσιν ἐπήτριμοι, ὑψόσε δʼ αὐγὴ
      γίγνεται ἀΐσσουσα περικτιόνεσσιν ἰδέσθαι,
      αἴ κέν πως σὺν νηυσὶν ἄρεω ἀλκτῆρες ἵκωνται·
      ὣς ἀπʼ Ἀχιλλῆος κεφαλῆς σέλας αἰθέρʼ ἵκανε·
 215  στῆ δʼ ἐπὶ τάφρον ἰὼν ἀπὸ τείχεος, οὐδʼ ἐς Ἀχαιοὺς
      μίσγετο· μητρὸς γὰρ πυκινὴν ὠπίζετʼ ἐφετμήν.
      ἔνθα στὰς ἤϋσʼ, ἀπάτερθε δὲ Παλλὰς Ἀθήνη
      φθέγξατʼ· ἀτὰρ Τρώεσσιν ἐν ἄσπετον ὦρσε κυδοιμόν.
      ὡς δʼ ὅτʼ ἀριζήλη φωνή, ὅτε τʼ ἴαχε σάλπιγξ
 220  ἄστυ περιπλομένων δηΐων ὕπο θυμοραϊστέων,
      ὣς τότʼ ἀριζήλη φωνὴ γένετʼ Αἰακίδαο.
      οἳ δʼ ὡς οὖν ἄϊον ὄπα χάλκεον Αἰακίδαο,
      πᾶσιν ὀρίνθη θυμός· ἀτὰρ καλλίτριχες ἵπποι
      ἂψ ὄχεα τρόπεον· ὄσσοντο γὰρ ἄλγεα θυμῷ.
 225  ἡνίοχοι δʼ ἔκπληγεν, ἐπεὶ ἴδον ἀκάματον πῦρ
      δεινὸν ὑπὲρ κεφαλῆς μεγαθύμου Πηλεΐωνος
      δαιόμενον· τὸ δὲ δαῖε θεὰ γλαυκῶπις Ἀθήνη.
      τρὶς μὲν ὑπὲρ τάφρου μεγάλʼ ἴαχε δῖος Ἀχιλλεύς,
      τρὶς δὲ κυκήθησαν Τρῶες κλειτοί τʼ ἐπίκουροι.
 230  ἔνθα δὲ καὶ τότʼ ὄλοντο δυώδεκα φῶτες ἄριστοι
      ἀμφὶ σφοῖς ὀχέεσσι καὶ ἔγχεσιν. αὐτὰρ Ἀχαιοὶ
      ἀσπασίως Πάτροκλον ὑπʼ ἐκ βελέων ἐρύσαντες
      κάτθεσαν ἐν λεχέεσσι· φίλοι δʼ ἀμφέσταν ἑταῖροι
      μυρόμενοι· μετὰ δέ σφι ποδώκης εἵπετʼ Ἀχιλλεὺς
 235  δάκρυα θερμὰ χέων, ἐπεὶ εἴσιδε πιστὸν ἑταῖρον
      κείμενον ἐν φέρτρῳ δεδαϊγμένον ὀξέϊ χαλκῷ,
      τόν ῥʼ ἤτοι μὲν ἔπεμπε σὺν ἵπποισιν καὶ ὄχεσφιν
      ἐς πόλεμον, οὐδʼ αὖτις ἐδέξατο νοστήσαντα.
      Ἠέλιον δʼ ἀκάμαντα βοῶπις πότνια Ἥρη
 240  πέμψεν ἐπʼ Ὠκεανοῖο ῥοὰς ἀέκοντα νέεσθαι·
      ἠέλιος μὲν ἔδυ, παύσαντο δὲ δῖοι Ἀχαιοὶ
      φυλόπιδος κρατερῆς καὶ ὁμοιΐου πολέμοιο.
      Τρῶες δʼ αὖθʼ ἑτέρωθεν ἀπὸ κρατερῆς ὑσμίνης
      χωρήσαντες ἔλυσαν ὑφʼ ἅρμασιν ὠκέας ἵππους,
 245  ἐς δʼ ἀγορὴν ἀγέροντο πάρος δόρποιο μέδεσθαι.
      ὀρθῶν δʼ ἑσταότων ἀγορὴ γένετʼ, οὐδέ τις ἔτλη
      ἕζεσθαι· πάντας γὰρ ἔχε τρόμος, οὕνεκʼ Ἀχιλλεὺς
      ἐξεφάνη, δηρὸν δὲ μάχης ἐπέπαυτʼ ἀλεγεινῆς.
      τοῖσι δὲ Πουλυδάμας πεπνυμένος ἦρχʼ ἀγορεύειν
 250  Πανθοΐδης· ὃ γὰρ οἶος ὅρα πρόσσω καὶ ὀπίσσω·
      Ἕκτορι δʼ ἦεν ἑταῖρος, ἰῇ δʼ ἐν νυκτὶ γένοντο,
      ἀλλʼ ὃ μὲν ἂρ μύθοισιν, ὃ δʼ ἔγχεϊ πολλὸν ἐνίκα·
      ὅ σφιν ἐϋφρονέων ἀγορήσατο καὶ μετέειπεν·
      ἀμφὶ μάλα φράζεσθε φίλοι· κέλομαι γὰρ ἔγωγε
 255  ἄστυδε νῦν ἰέναι, μὴ μίμνειν ἠῶ δῖαν
      ἐν πεδίῳ παρὰ νηυσίν· ἑκὰς δʼ ἀπὸ τείχεός εἰμεν.
      ὄφρα μὲν οὗτος ἀνὴρ Ἀγαμέμνονι μήνιε δίῳ
      τόφρα δὲ ῥηΐτεροι πολεμίζειν ἦσαν Ἀχαιοί·
      χαίρεσκον γὰρ ἔγωγε θοῇς ἐπὶ νηυσὶν ἰαύων
 260  ἐλπόμενος νῆας αἱρησέμεν ἀμφιελίσσας.
      νῦν δʼ αἰνῶς δείδοικα ποδώκεα Πηλεΐωνα·
      οἷος κείνου θυμὸς ὑπέρβιος, οὐκ ἐθελήσει
      μίμνειν ἐν πεδίῳ, ὅθι περ Τρῶες καὶ Ἀχαιοὶ
      ἐν μέσῳ ἀμφότεροι μένος Ἄρηος δατέονται,
 265  ἀλλὰ περὶ πτόλιός τε μαχήσεται ἠδὲ γυναικῶν.
      ἀλλʼ ἴομεν προτὶ ἄστυ, πίθεσθέ μοι· ὧδε γὰρ ἔσται·
      νῦν μὲν νὺξ ἀπέπαυσε ποδώκεα Πηλεΐωνα
      ἀμβροσίη· εἰ δʼ ἄμμε κιχήσεται ἐνθάδʼ ἐόντας
      αὔριον ὁρμηθεὶς σὺν τεύχεσιν, εὖ νύ τις αὐτὸν
 270  γνώσεται· ἀσπασίως γὰρ ἀφίξεται Ἴλιον ἱρὴν
      ὅς κε φύγῃ, πολλοὺς δὲ κύνες καὶ γῦπες ἔδονται
      Τρώων· αἲ γὰρ δή μοι ἀπʼ οὔατος ὧδε γένοιτο.
      εἰ δʼ ἂν ἐμοῖς ἐπέεσσι πιθώμεθα κηδόμενοί περ,
      νύκτα μὲν εἰν ἀγορῇ σθένος ἕξομεν, ἄστυ δὲ πύργοι
 275  ὑψηλαί τε πύλαι σανίδες τʼ ἐπὶ τῇς ἀραρυῖαι
      μακραὶ ἐΰξεστοι ἐζευγμέναι εἰρύσσονται·
      πρῶϊ δʼ ὑπηοῖοι σὺν τεύχεσι θωρηχθέντες
      στησόμεθʼ ἂμ πύργους· τῷ δʼ ἄλγιον, αἴ κʼ ἐθέλῃσιν
      ἐλθὼν ἐκ νηῶν περὶ τείχεος ἄμμι μάχεσθαι.
 280  ἂψ πάλιν εἶσʼ ἐπὶ νῆας, ἐπεί κʼ ἐριαύχενας ἵππους
      παντοίου δρόμου ἄσῃ ὑπὸ πτόλιν ἠλασκάζων·
      εἴσω δʼ οὔ μιν θυμὸς ἐφορμηθῆναι ἐάσει,
      οὐδέ ποτʼ ἐκπέρσει· πρίν μιν κύνες ἀργοὶ ἔδονται.
      τὸν δʼ ἄρʼ ὑπόδρα ἰδὼν προσέφη κορυθαίολος Ἕκτωρ·
 285  Πουλυδάμα σὺ μὲν οὐκέτʼ ἐμοὶ φίλα ταῦτʼ ἀγορεύεις,
      ὃς κέλεαι κατὰ ἄστυ ἀλήμεναι αὖτις ἰόντας.
      ἦ οὔ πω κεκόρησθε ἐελμένοι ἔνδοθι πύργων;
      πρὶν μὲν γὰρ Πριάμοιο πόλιν μέροπες ἄνθρωποι
      πάντες μυθέσκοντο πολύχρυσον πολύχαλκον·
 290  νῦν δὲ δὴ ἐξαπόλωλε δόμων κειμήλια καλά,
      πολλὰ δὲ δὴ Φρυγίην καὶ Μῃονίην ἐρατεινὴν
      κτήματα περνάμενʼ ἵκει, ἐπεὶ μέγας ὠδύσατο Ζεύς.
      νῦν δʼ ὅτε πέρ μοι ἔδωκε Κρόνου πάϊς ἀγκυλομήτεω
      κῦδος ἀρέσθʼ ἐπὶ νηυσί, θαλάσσῃ τʼ ἔλσαι Ἀχαιούς,
 295  νήπιε μηκέτι ταῦτα νοήματα φαῖνʼ ἐνὶ δήμῳ·
      οὐ γάρ τις Τρώων ἐπιπείσεται· οὐ γὰρ ἐάσω.
      ἀλλʼ ἄγεθʼ ὡς ἂν ἐγὼ εἴπω, πειθώμεθα πάντες.
      νῦν μὲν δόρπον ἕλεσθε κατὰ στρατὸν ἐν τελέεσσι,
      καὶ φυλακῆς μνήσασθε, καὶ ἐγρήγορθε ἕκαστος·
 300  Τρώων δʼ ὃς κτεάτεσσιν ὑπερφιάλως ἀνιάζει,
      συλλέξας λαοῖσι δότω καταδημοβορῆσαι·
      τῶν τινὰ βέλτερόν ἐστιν ἐπαυρέμεν ἤ περ Ἀχαιούς.
      πρῶϊ δʼ ὑπηοῖοι σὺν τεύχεσι θωρηχθέντες
      νηυσὶν ἔπι γλαφυρῇσιν ἐγείρομεν ὀξὺν Ἄρηα.
 305  εἰ δʼ ἐτεὸν παρὰ ναῦφιν ἀνέστη δῖος Ἀχιλλεύς,
      ἄλγιον αἴ κʼ ἐθέλῃσι τῷ ἔσσεται· οὔ μιν ἔγωγε
      φεύξομαι ἐκ πολέμοιο δυσηχέος, ἀλλὰ μάλʼ ἄντην
      στήσομαι, ἤ κε φέρῃσι μέγα κράτος, ἦ κε φεροίμην.
      ξυνὸς Ἐνυάλιος, καί τε κτανέοντα κατέκτα.
 310  ὣς Ἕκτωρ ἀγόρευʼ, ἐπὶ δὲ Τρῶες κελάδησαν
      νήπιοι· ἐκ γάρ σφεων φρένας εἵλετο Παλλὰς Ἀθήνη.
      Ἕκτορι μὲν γὰρ ἐπῄνησαν κακὰ μητιόωντι,
      Πουλυδάμαντι δʼ ἄρʼ οὔ τις ὃς ἐσθλὴν φράζετο βουλήν.
      δόρπον ἔπειθʼ εἵλοντο κατὰ στρατόν· αὐτὰρ Ἀχαιοὶ
 315  παννύχιοι Πάτροκλον ἀνεστενάχοντο γοῶντες.
      τοῖσι δὲ Πηλεΐδης ἁδινοῦ ἐξῆρχε γόοιο
      χεῖρας ἐπʼ ἀνδροφόνους θέμενος στήθεσσιν ἑταίρου
      πυκνὰ μάλα στενάχων ὥς τε λὶς ἠϋγένειος,
      ᾧ ῥά θʼ ὑπὸ σκύμνους ἐλαφηβόλος ἁρπάσῃ ἀνὴρ
 320  ὕλης ἐκ πυκινῆς· ὃ δέ τʼ ἄχνυται ὕστερος ἐλθών,
      πολλὰ δέ τʼ ἄγκεʼ ἐπῆλθε μετʼ ἀνέρος ἴχνιʼ ἐρευνῶν
      εἴ ποθεν ἐξεύροι· μάλα γὰρ δριμὺς χόλος αἱρεῖ·
      ὣς ὃ βαρὺ στενάχων μετεφώνεε Μυρμιδόνεσσιν·
      ὢ πόποι ἦ ῥʼ ἅλιον ἔπος ἔκβαλον ἤματι κείνῳ
 325  θαρσύνων ἥρωα Μενοίτιον ἐν μεγάροισι·
      φῆν δέ οἱ εἰς Ὀπόεντα περικλυτὸν υἱὸν ἀπάξειν
      Ἴλιον ἐκπέρσαντα, λαχόντα τε ληΐδος αἶσαν.
      ἀλλʼ οὐ Ζεὺς ἄνδρεσσι νοήματα πάντα τελευτᾷ·
      ἄμφω γὰρ πέπρωται ὁμοίην γαῖαν ἐρεῦσαι
 330  αὐτοῦ ἐνὶ Τροίῃ, ἐπεὶ οὐδʼ ἐμὲ νοστήσαντα
      δέξεται ἐν μεγάροισι γέρων ἱππηλάτα Πηλεὺς
      οὐδὲ Θέτις μήτηρ, ἀλλʼ αὐτοῦ γαῖα καθέξει.
      νῦν δʼ ἐπεὶ οὖν Πάτροκλε σεῦ ὕστερος εἶμʼ ὑπὸ γαῖαν,
      οὔ σε πρὶν κτεριῶ πρίν γʼ Ἕκτορος ἐνθάδʼ ἐνεῖκαι
 335  τεύχεα καὶ κεφαλὴν μεγαθύμου σοῖο φονῆος·
      δώδεκα δὲ προπάροιθε πυρῆς ἀποδειροτομήσω
      Τρώων ἀγλαὰ τέκνα σέθεν κταμένοιο χολωθείς.
      τόφρα δέ μοι παρὰ νηυσὶ κορωνίσι κείσεαι αὔτως,
      ἀμφὶ δὲ σὲ Τρῳαὶ καὶ Δαρδανίδες βαθύκολποι
 340  κλαύσονται νύκτάς τε καὶ ἤματα δάκρυ χέουσαι,
      τὰς αὐτοὶ καμόμεσθα βίηφί τε δουρί τε μακρῷ
      πιείρας πέρθοντε πόλεις μερόπων ἀνθρώπων.
      ὣς εἰπὼν ἑτάροισιν ἐκέκλετο δῖος Ἀχιλλεὺς
      ἀμφὶ πυρὶ στῆσαι τρίποδα μέγαν, ὄφρα τάχιστα
 345  Πάτροκλον λούσειαν ἄπο βρότον αἱματόεντα.
      οἳ δὲ λοετροχόον τρίποδʼ ἵστασαν ἐν πυρὶ κηλέῳ,
      ἐν δʼ ἄρʼ ὕδωρ ἔχεαν, ὑπὸ δὲ ξύλα δαῖον ἑλόντες.
      γάστρην μὲν τρίποδος πῦρ ἄμφεπε, θέρμετο δʼ ὕδωρ·
      αὐτὰρ ἐπεὶ δὴ ζέσσεν ὕδωρ ἐνὶ ἤνοπι χαλκῷ,
 350  καὶ τότε δὴ λοῦσάν τε καὶ ἤλειψαν λίπʼ ἐλαίῳ,
      ἐν δʼ ὠτειλὰς πλῆσαν ἀλείφατος ἐννεώροιο·
      ἐν λεχέεσσι δὲ θέντες ἑανῷ λιτὶ κάλυψαν
      ἐς πόδας ἐκ κεφαλῆς, καθύπερθε δὲ φάρεϊ λευκῷ.
      παννύχιοι μὲν ἔπειτα πόδας ταχὺν ἀμφʼ Ἀχιλῆα
 355  Μυρμιδόνες Πάτροκλον ἀνεστενάχοντο γοῶντες·
      Ζεὺς δʼ Ἥρην προσέειπε κασιγνήτην ἄλοχόν τε·
      ἔπρηξας καὶ ἔπειτα βοῶπις πότνια Ἥρη
      ἀνστήσασʼ Ἀχιλῆα πόδας ταχύν· ἦ ῥά νυ σεῖο
      ἐξ αὐτῆς ἐγένοντο κάρη κομόωντες Ἀχαιοί.
 360  τὸν δʼ ἠμείβετʼ ἔπειτα βοῶπις πότνια Ἥρη·
      αἰνότατε Κρονίδη ποῖον τὸν μῦθον ἔειπες.
      καὶ μὲν δή πού τις μέλλει βροτὸς ἀνδρὶ τελέσσαι,
      ὅς περ θνητός τʼ ἐστὶ καὶ οὐ τόσα μήδεα οἶδε·
      πῶς δὴ ἔγωγʼ, ἥ φημι θεάων ἔμμεν ἀρίστη,
 365  ἀμφότερον γενεῇ τε καὶ οὕνεκα σὴ παράκοιτις
      κέκλημαι, σὺ δὲ πᾶσι μετʼ ἀθανάτοισιν ἀνάσσεις,
      οὐκ ὄφελον Τρώεσσι κοτεσσαμένη κακὰ ῥάψαι;
      ὣς οἳ μὲν τοιαῦτα πρὸς ἀλλήλους ἀγόρευον·
      Ἡφαίστου δʼ ἵκανε δόμον Θέτις ἀργυρόπεζα
 370  ἄφθιτον ἀστερόεντα μεταπρεπέʼ ἀθανάτοισι
      χάλκεον, ὅν ῥʼ αὐτὸς ποιήσατο κυλλοποδίων.
      τὸν δʼ εὗρʼ ἱδρώοντα ἑλισσόμενον περὶ φύσας
      σπεύδοντα· τρίποδας γὰρ ἐείκοσι πάντας ἔτευχεν
      ἑστάμεναι περὶ τοῖχον ἐϋσταθέος μεγάροιο,
 375  χρύσεα δέ σφʼ ὑπὸ κύκλα ἑκάστῳ πυθμένι θῆκεν,
      ὄφρά οἱ αὐτόματοι θεῖον δυσαίατʼ ἀγῶνα
      ἠδʼ αὖτις πρὸς δῶμα νεοίατο θαῦμα ἰδέσθαι.
      οἳ δʼ ἤτοι τόσσον μὲν ἔχον τέλος, οὔατα δʼ οὔ πω
      δαιδάλεα προσέκειτο· τά ῥʼ ἤρτυε, κόπτε δὲ δεσμούς.
 380  ὄφρʼ ὅ γε ταῦτʼ ἐπονεῖτο ἰδυίῃσι πραπίδεσσι,
      τόφρά οἱ ἐγγύθεν ἦλθε θεὰ Θέτις ἀργυρόπεζα.
      τὴν δὲ ἴδε προμολοῦσα Χάρις λιπαροκρήδεμνος
      καλή, τὴν ὤπυιε περικλυτὸς ἀμφιγυήεις·
      ἔν τʼ ἄρα οἱ φῦ χειρὶ ἔπος τʼ ἔφατʼ ἔκ τʼ ὀνόμαζε·
 385  τίπτε Θέτι τανύπεπλε ἱκάνεις ἡμέτερον δῶ
      αἰδοίη τε φίλη τε; πάρος γε μὲν οὔ τι θαμίζεις.
      ἀλλʼ ἕπεο προτέρω, ἵνα τοι πὰρ ξείνια θείω.
      ὣς ἄρα φωνήσασα πρόσω ἄγε δῖα θεάων.
      τὴν μὲν ἔπειτα καθεῖσεν ἐπὶ θρόνου ἀργυροήλου
 390  καλοῦ δαιδαλέου· ὑπὸ δὲ θρῆνυς ποσὶν ἦεν·
      κέκλετο δʼ Ἥφαιστον κλυτοτέχνην εἶπέ τε μῦθον·
      Ἥφαιστε πρόμολʼ ὧδε· Θέτις νύ τι σεῖο χατίζει.
      τὴν δʼ ἠμείβετʼ ἔπειτα περικλυτὸς ἀμφιγυήεις·
      ἦ ῥά νύ μοι δεινή τε καὶ αἰδοίη θεὸς ἔνδον,
 395  ἥ μʼ ἐσάωσʼ ὅτε μʼ ἄλγος ἀφίκετο τῆλε πεσόντα
      μητρὸς ἐμῆς ἰότητι κυνώπιδος, ἥ μʼ ἐθέλησε
      κρύψαι χωλὸν ἐόντα· τότʼ ἂν πάθον ἄλγεα θυμῷ,
      εἰ μή μʼ Εὐρυνόμη τε Θέτις θʼ ὑπεδέξατο κόλπῳ
      Εὐρυνόμη θυγάτηρ ἀψορρόου Ὠκεανοῖο.
 400  τῇσι παρʼ εἰνάετες χάλκευον δαίδαλα πολλά,
      πόρπας τε γναμπτάς θʼ ἕλικας κάλυκάς τε καὶ ὅρμους
      ἐν σπῆϊ γλαφυρῷ· περὶ δὲ ῥόος Ὠκεανοῖο
      ἀφρῷ μορμύρων ῥέεν ἄσπετος· οὐδέ τις ἄλλος
      ᾔδεεν οὔτε θεῶν οὔτε θνητῶν ἀνθρώπων,
 405  ἀλλὰ Θέτις τε καὶ Εὐρυνόμη ἴσαν, αἵ μʼ ἐσάωσαν.
      ἣ νῦν ἡμέτερον δόμον ἵκει· τώ με μάλα χρεὼ
      πάντα Θέτι καλλιπλοκάμῳ ζῳάγρια τίνειν.
      ἀλλὰ σὺ μὲν νῦν οἱ παράθες ξεινήϊα καλά,
      ὄφρʼ ἂν ἐγὼ φύσας ἀποθείομαι ὅπλά τε πάντα.
 410  ἦ, καὶ ἀπʼ ἀκμοθέτοιο πέλωρ αἴητον ἀνέστη
      χωλεύων· ὑπὸ δὲ κνῆμαι ῥώοντο ἀραιαί.
      φύσας μέν ῥʼ ἀπάνευθε τίθει πυρός, ὅπλά τε πάντα
      λάρνακʼ ἐς ἀργυρέην συλλέξατο, τοῖς ἐπονεῖτο·
      σπόγγῳ δʼ ἀμφὶ πρόσωπα καὶ ἄμφω χεῖρʼ ἀπομόργνυ
 415  αὐχένα τε στιβαρὸν καὶ στήθεα λαχνήεντα,
      δῦ δὲ χιτῶνʼ, ἕλε δὲ σκῆπτρον παχύ, βῆ δὲ θύραζε
      χωλεύων· ὑπὸ δʼ ἀμφίπολοι ῥώοντο ἄνακτι
      χρύσειαι ζωῇσι νεήνισιν εἰοικυῖαι.
      τῇς ἐν μὲν νόος ἐστὶ μετὰ φρεσίν, ἐν δὲ καὶ αὐδὴ
 420  καὶ σθένος, ἀθανάτων δὲ θεῶν ἄπο ἔργα ἴσασιν.
      αἳ μὲν ὕπαιθα ἄνακτος ἐποίπνυον· αὐτὰρ ὃ ἔρρων
      πλησίον, ἔνθα Θέτις περ, ἐπὶ θρόνου ἷζε φαεινοῦ,
      ἔν τʼ ἄρα οἱ φῦ χειρὶ ἔπος τʼ ἔφατʼ ἔκ τʼ ὀνόμαζε·
      τίπτε Θέτι τανύπεπλε ἱκάνεις ἡμέτερον δῶ
 425  αἰδοίη τε φίλη τε; πάρος γε μὲν οὔ τι θαμίζεις.
      αὔδα ὅ τι φρονέεις· τελέσαι δέ με θυμὸς ἄνωγεν,
      εἰ δύναμαι τελέσαι γε καὶ εἰ τετελεσμένον ἐστίν.
      τὸν δʼ ἠμείβετʼ ἔπειτα Θέτις κατὰ δάκρυ χέουσα·
      Ἥφαιστʼ, ἦ ἄρα δή τις, ὅσαι θεαί εἰσʼ ἐν Ὀλύμπῳ,
 430  τοσσάδʼ ἐνὶ φρεσὶν ᾗσιν ἀνέσχετο κήδεα λυγρὰ
      ὅσσʼ ἐμοὶ ἐκ πασέων Κρονίδης Ζεὺς ἄλγεʼ ἔδωκεν;
      ἐκ μέν μʼ ἀλλάων ἁλιάων ἀνδρὶ δάμασσεν
      Αἰακίδῃ Πηλῆϊ, καὶ ἔτλην ἀνέρος εὐνὴν
      πολλὰ μάλʼ οὐκ ἐθέλουσα. ὃ μὲν δὴ γήραϊ λυγρῷ
 435  κεῖται ἐνὶ μεγάροις ἀρημένος, ἄλλα δέ μοι νῦν·
      υἱὸν ἐπεί μοι δῶκε γενέσθαί τε τραφέμεν τε
      ἔξοχον ἡρώων· ὃ δʼ ἀνέδραμεν ἔρνεϊ ἶσος·
      τὸν μὲν ἐγὼ θρέψασα φυτὸν ὣς γουνῷ ἀλωῆς
      νηυσὶν ἐπιπροέηκα κορωνίσιν Ἴλιον εἴσω
 440  Τρωσὶ μαχησόμενον· τὸν δʼ οὐχ ὑποδέξομαι αὖτις
      οἴκαδε νοστήσαντα δόμον Πηλήϊον εἴσω.
      ὄφρα δέ μοι ζώει καὶ ὁρᾷ φάος ἠελίοιο
      ἄχνυται, οὐδέ τί οἱ δύναμαι χραισμῆσαι ἰοῦσα.
      κούρην ἣν ἄρα οἱ γέρας ἔξελον υἷες Ἀχαιῶν,
 445  τὴν ἂψ ἐκ χειρῶν ἕλετο κρείων Ἀγαμέμνων.
      ἤτοι ὃ τῆς ἀχέων φρένας ἔφθιεν· αὐτὰρ Ἀχαιοὺς
      Τρῶες ἐπὶ πρύμνῃσιν ἐείλεον, οὐδὲ θύραζε
      εἴων ἐξιέναι· τὸν δὲ λίσσοντο γέροντες
      Ἀργείων, καὶ πολλὰ περικλυτὰ δῶρʼ ὀνόμαζον.
 450  ἔνθʼ αὐτὸς μὲν ἔπειτʼ ἠναίνετο λοιγὸν ἀμῦναι,
      αὐτὰρ ὃ Πάτροκλον περὶ μὲν τὰ ἃ τεύχεα ἕσσε,
      πέμπε δέ μιν πόλεμον δέ, πολὺν δʼ ἅμα λαὸν ὄπασσε.
      πᾶν δʼ ἦμαρ μάρναντο περὶ Σκαιῇσι πύλῃσι·
      καί νύ κεν αὐτῆμαρ πόλιν ἔπραθον, εἰ μὴ Ἀπόλλων
 455  πολλὰ κακὰ ῥέξαντα Μενοιτίου ἄλκιμον υἱὸν
      ἔκτανʼ ἐνὶ προμάχοισι καὶ Ἕκτορι κῦδος ἔδωκε.
      τοὔνεκα νῦν τὰ σὰ γούναθʼ ἱκάνομαι, αἴ κʼ ἐθέλῃσθα
      υἱεῖ ἐμῷ ὠκυμόρῳ δόμεν ἀσπίδα καὶ τρυφάλειαν
      καὶ καλὰς κνημῖδας ἐπισφυρίοις ἀραρυίας
 460  καὶ θώρηχʼ· ὃ γὰρ ἦν οἱ ἀπώλεσε πιστὸς ἑταῖρος
      Τρωσὶ δαμείς· ὃ δὲ κεῖται ἐπὶ χθονὶ θυμὸν ἀχεύων.
      τὴν δʼ ἠμείβετʼ ἔπειτα περικλυτὸς ἀμφιγυήεις·
      θάρσει· μή τοι ταῦτα μετὰ φρεσὶ σῇσι μελόντων.
      αἲ γάρ μιν θανάτοιο δυσηχέος ὧδε δυναίμην
 465  νόσφιν ἀποκρύψαι, ὅτε μιν μόρος αἰνὸς ἱκάνοι,
      ὥς οἱ τεύχεα καλὰ παρέσσεται, οἷά τις αὖτε
      ἀνθρώπων πολέων θαυμάσσεται, ὅς κεν ἴδηται.
      ὣς εἰπὼν τὴν μὲν λίπεν αὐτοῦ, βῆ δʼ ἐπὶ φύσας·
      τὰς δʼ ἐς πῦρ ἔτρεψε κέλευσέ τε ἐργάζεσθαι.
 470  φῦσαι δʼ ἐν χοάνοισιν ἐείκοσι πᾶσαι ἐφύσων
      παντοίην εὔπρηστον ἀϋτμὴν ἐξανιεῖσαι,
      ἄλλοτε μὲν σπεύδοντι παρέμμεναι, ἄλλοτε δʼ αὖτε,
      ὅππως Ἥφαιστός τʼ ἐθέλοι καὶ ἔργον ἄνοιτο.
      χαλκὸν δʼ ἐν πυρὶ βάλλεν ἀτειρέα κασσίτερόν τε
 475  καὶ χρυσὸν τιμῆντα καὶ ἄργυρον· αὐτὰρ ἔπειτα
      θῆκεν ἐν ἀκμοθέτῳ μέγαν ἄκμονα, γέντο δὲ χειρὶ
      ῥαιστῆρα κρατερήν, ἑτέρηφι δὲ γέντο πυράγρην.
      ποίει δὲ πρώτιστα σάκος μέγα τε στιβαρόν τε
      πάντοσε δαιδάλλων, περὶ δʼ ἄντυγα βάλλε φαεινὴν
 480  τρίπλακα μαρμαρέην, ἐκ δʼ ἀργύρεον τελαμῶνα.
      πέντε δʼ ἄρʼ αὐτοῦ ἔσαν σάκεος πτύχες· αὐτὰρ ἐν αὐτῷ
      ποίει δαίδαλα πολλὰ ἰδυίῃσι πραπίδεσσιν.
      ἐν μὲν γαῖαν ἔτευξʼ, ἐν δʼ οὐρανόν, ἐν δὲ θάλασσαν,
      ἠέλιόν τʼ ἀκάμαντα σελήνην τε πλήθουσαν,
 485  ἐν δὲ τὰ τείρεα πάντα, τά τʼ οὐρανὸς ἐστεφάνωται,
      Πληϊάδας θʼ Ὑάδας τε τό τε σθένος Ὠρίωνος
      Ἄρκτόν θʼ, ἣν καὶ Ἄμαξαν ἐπίκλησιν καλέουσιν,
      ἥ τʼ αὐτοῦ στρέφεται καί τʼ Ὠρίωνα δοκεύει,
      οἴη δʼ ἄμμορός ἐστι λοετρῶν Ὠκεανοῖο.
 490  ἐν δὲ δύω ποίησε πόλεις μερόπων ἀνθρώπων
      καλάς. ἐν τῇ μέν ῥα γάμοι τʼ ἔσαν εἰλαπίναι τε,
      νύμφας δʼ ἐκ θαλάμων δαΐδων ὕπο λαμπομενάων
      ἠγίνεον ἀνὰ ἄστυ, πολὺς δʼ ὑμέναιος ὀρώρει·
      κοῦροι δʼ ὀρχηστῆρες ἐδίνεον, ἐν δʼ ἄρα τοῖσιν
 495  αὐλοὶ φόρμιγγές τε βοὴν ἔχον· αἳ δὲ γυναῖκες
      ἱστάμεναι θαύμαζον ἐπὶ προθύροισιν ἑκάστη.
      λαοὶ δʼ εἰν ἀγορῇ ἔσαν ἀθρόοι· ἔνθα δὲ νεῖκος
      ὠρώρει, δύο δʼ ἄνδρες ἐνείκεον εἵνεκα ποινῆς
      ἀνδρὸς ἀποφθιμένου· ὃ μὲν εὔχετο πάντʼ ἀποδοῦναι
 500  δήμῳ πιφαύσκων, ὃ δʼ ἀναίνετο μηδὲν ἑλέσθαι·
      ἄμφω δʼ ἱέσθην ἐπὶ ἴστορι πεῖραρ ἑλέσθαι.
      λαοὶ δʼ ἀμφοτέροισιν ἐπήπυον ἀμφὶς ἀρωγοί·
      κήρυκες δʼ ἄρα λαὸν ἐρήτυον· οἳ δὲ γέροντες
      εἵατʼ ἐπὶ ξεστοῖσι λίθοις ἱερῷ ἐνὶ κύκλῳ,
 505  σκῆπτρα δὲ κηρύκων ἐν χέρσʼ ἔχον ἠεροφώνων·
      τοῖσιν ἔπειτʼ ἤϊσσον, ἀμοιβηδὶς δὲ δίκαζον.
      κεῖτο δʼ ἄρʼ ἐν μέσσοισι δύω χρυσοῖο τάλαντα,
      τῷ δόμεν ὃς μετὰ τοῖσι δίκην ἰθύντατα εἴποι.
      τὴν δʼ ἑτέρην πόλιν ἀμφὶ δύω στρατοὶ ἥατο λαῶν
 510  τεύχεσι λαμπόμενοι· δίχα δέ σφισιν ἥνδανε βουλή,
      ἠὲ διαπραθέειν ἢ ἄνδιχα πάντα δάσασθαι
      κτῆσιν ὅσην πτολίεθρον ἐπήρατον ἐντὸς ἔεργεν·
      οἳ δʼ οὔ πω πείθοντο, λόχῳ δʼ ὑπεθωρήσσοντο.
      τεῖχος μέν ῥʼ ἄλοχοί τε φίλαι καὶ νήπια τέκνα
 515  ῥύατʼ ἐφεσταότες, μετὰ δʼ ἀνέρες οὓς ἔχε γῆρας·
      οἳ δʼ ἴσαν· ἦρχε δʼ ἄρά σφιν Ἄρης καὶ Παλλὰς Ἀθήνη
      ἄμφω χρυσείω, χρύσεια δὲ εἵματα ἕσθην,
      καλὼ καὶ μεγάλω σὺν τεύχεσιν, ὥς τε θεώ περ
      ἀμφὶς ἀριζήλω· λαοὶ δʼ ὑπολίζονες ἦσαν.
 520  οἳ δʼ ὅτε δή ῥʼ ἵκανον ὅθι σφίσιν εἶκε λοχῆσαι
      ἐν ποταμῷ, ὅθι τʼ ἀρδμὸς ἔην πάντεσσι βοτοῖσιν,
      ἔνθʼ ἄρα τοί γʼ ἵζοντʼ εἰλυμένοι αἴθοπι χαλκῷ.
      τοῖσι δʼ ἔπειτʼ ἀπάνευθε δύω σκοποὶ εἵατο λαῶν
      δέγμενοι ὁππότε μῆλα ἰδοίατο καὶ ἕλικας βοῦς.
 525  οἳ δὲ τάχα προγένοντο, δύω δʼ ἅμʼ ἕποντο νομῆες
      τερπόμενοι σύριγξι· δόλον δʼ οὔ τι προνόησαν.
      οἳ μὲν τὰ προϊδόντες ἐπέδραμον, ὦκα δʼ ἔπειτα
      τάμνοντʼ ἀμφὶ βοῶν ἀγέλας καὶ πώεα καλὰ
      ἀργεννέων οἰῶν, κτεῖνον δʼ ἐπὶ μηλοβοτῆρας.
 530  οἳ δʼ ὡς οὖν ἐπύθοντο πολὺν κέλαδον παρὰ βουσὶν
      εἰράων προπάροιθε καθήμενοι, αὐτίκʼ ἐφʼ ἵππων
      βάντες ἀερσιπόδων μετεκίαθον, αἶψα δʼ ἵκοντο.
      στησάμενοι δʼ ἐμάχοντο μάχην ποταμοῖο παρʼ ὄχθας,
      βάλλον δʼ ἀλλήλους χαλκήρεσιν ἐγχείῃσιν.
 535  ἐν δʼ Ἔρις ἐν δὲ Κυδοιμὸς ὁμίλεον, ἐν δʼ ὀλοὴ Κήρ,
      ἄλλον ζωὸν ἔχουσα νεούτατον, ἄλλον ἄουτον,
      ἄλλον τεθνηῶτα κατὰ μόθον ἕλκε ποδοῖιν·
      εἷμα δʼ ἔχʼ ἀμφʼ ὤμοισι δαφοινεὸν αἵματι φωτῶν.
      ὡμίλευν δʼ ὥς τε ζωοὶ βροτοὶ ἠδʼ ἐμάχοντο,
 540  νεκρούς τʼ ἀλλήλων ἔρυον κατατεθνηῶτας.
      ἐν δʼ ἐτίθει νειὸν μαλακὴν πίειραν ἄρουραν
      εὐρεῖαν τρίπολον· πολλοὶ δʼ ἀροτῆρες ἐν αὐτῇ
      ζεύγεα δινεύοντες ἐλάστρεον ἔνθα καὶ ἔνθα.
      οἳ δʼ ὁπότε στρέψαντες ἱκοίατο τέλσον ἀρούρης,
 545  τοῖσι δʼ ἔπειτʼ ἐν χερσὶ δέπας μελιηδέος οἴνου
      δόσκεν ἀνὴρ ἐπιών· τοὶ δὲ στρέψασκον ἀνʼ ὄγμους,
      ἱέμενοι νειοῖο βαθείης τέλσον ἱκέσθαι.
      ἣ δὲ μελαίνετʼ ὄπισθεν, ἀρηρομένῃ δὲ ἐῴκει,
      χρυσείη περ ἐοῦσα· τὸ δὴ περὶ θαῦμα τέτυκτο.
 550  ἐν δʼ ἐτίθει τέμενος βασιλήϊον· ἔνθα δʼ ἔριθοι
      ἤμων ὀξείας δρεπάνας ἐν χερσὶν ἔχοντες.
      δράγματα δʼ ἄλλα μετʼ ὄγμον ἐπήτριμα πῖπτον ἔραζε,
      ἄλλα δʼ ἀμαλλοδετῆρες ἐν ἐλλεδανοῖσι δέοντο.
      τρεῖς δʼ ἄρʼ ἀμαλλοδετῆρες ἐφέστασαν· αὐτὰρ ὄπισθε
 555  παῖδες δραγμεύοντες ἐν ἀγκαλίδεσσι φέροντες
      ἀσπερχὲς πάρεχον· βασιλεὺς δʼ ἐν τοῖσι σιωπῇ
      σκῆπτρον ἔχων ἑστήκει ἐπʼ ὄγμου γηθόσυνος κῆρ.
      κήρυκες δʼ ἀπάνευθεν ὑπὸ δρυῒ δαῖτα πένοντο,
      βοῦν δʼ ἱερεύσαντες μέγαν ἄμφεπον· αἳ δὲ γυναῖκες
 560  δεῖπνον ἐρίθοισιν λεύκʼ ἄλφιτα πολλὰ πάλυνον.
      ἐν δʼ ἐτίθει σταφυλῇσι μέγα βρίθουσαν ἀλωὴν
      καλὴν χρυσείην· μέλανες δʼ ἀνὰ βότρυες ἦσαν,
      ἑστήκει δὲ κάμαξι διαμπερὲς ἀργυρέῃσιν.
      ἀμφὶ δὲ κυανέην κάπετον, περὶ δʼ ἕρκος ἔλασσε
 565  κασσιτέρου· μία δʼ οἴη ἀταρπιτὸς ἦεν ἐπʼ αὐτήν,
      τῇ νίσοντο φορῆες ὅτε τρυγόῳεν ἀλωήν.
      παρθενικαὶ δὲ καὶ ἠΐθεοι ἀταλὰ φρονέοντες
      πλεκτοῖς ἐν ταλάροισι φέρον μελιηδέα καρπόν.
      τοῖσιν δʼ ἐν μέσσοισι πάϊς φόρμιγγι λιγείῃ
 570  ἱμερόεν κιθάριζε, λίνον δʼ ὑπὸ καλὸν ἄειδε
      λεπταλέῃ φωνῇ· τοὶ δὲ ῥήσσοντες ἁμαρτῇ
      μολπῇ τʼ ἰυγμῷ τε ποσὶ σκαίροντες ἕποντο.
      ἐν δʼ ἀγέλην ποίησε βοῶν ὀρθοκραιράων·
      αἳ δὲ βόες χρυσοῖο τετεύχατο κασσιτέρου τε,
 575  μυκηθμῷ δʼ ἀπὸ κόπρου ἐπεσσεύοντο νομὸν δὲ
      πὰρ ποταμὸν κελάδοντα, παρὰ ῥοδανὸν δονακῆα.
      χρύσειοι δὲ νομῆες ἅμʼ ἐστιχόωντο βόεσσι
      τέσσαρες, ἐννέα δέ σφι κύνες πόδας ἀργοὶ ἕποντο.
      σμερδαλέω δὲ λέοντε δύʼ ἐν πρώτῃσι βόεσσι
 580  ταῦρον ἐρύγμηλον ἐχέτην· ὃ δὲ μακρὰ μεμυκὼς
      ἕλκετο· τὸν δὲ κύνες μετεκίαθον ἠδʼ αἰζηοί.
      τὼ μὲν ἀναρρήξαντε βοὸς μεγάλοιο βοείην
      ἔγκατα καὶ μέλαν αἷμα λαφύσσετον· οἳ δὲ νομῆες
      αὔτως ἐνδίεσαν ταχέας κύνας ὀτρύνοντες.
 585  οἳ δʼ ἤτοι δακέειν μὲν ἀπετρωπῶντο λεόντων,
      ἱστάμενοι δὲ μάλʼ ἐγγὺς ὑλάκτεον ἔκ τʼ ἀλέοντο.
      ἐν δὲ νομὸν ποίησε περικλυτὸς ἀμφιγυήεις
      ἐν καλῇ βήσσῃ μέγαν οἰῶν ἀργεννάων,
      σταθμούς τε κλισίας τε κατηρεφέας ἰδὲ σηκούς.
 590  ἐν δὲ χορὸν ποίκιλλε περικλυτὸς ἀμφιγυήεις,
      τῷ ἴκελον οἷόν ποτʼ ἐνὶ Κνωσῷ εὐρείῃ
      Δαίδαλος ἤσκησεν καλλιπλοκάμῳ Ἀριάδνῃ.
      ἔνθα μὲν ἠΐθεοι καὶ παρθένοι ἀλφεσίβοιαι
      ὀρχεῦντʼ ἀλλήλων ἐπὶ καρπῷ χεῖρας ἔχοντες.
 595  τῶν δʼ αἳ μὲν λεπτὰς ὀθόνας ἔχον, οἳ δὲ χιτῶνας
      εἵατʼ ἐϋννήτους, ἦκα στίλβοντας ἐλαίῳ·
      καί ῥʼ αἳ μὲν καλὰς στεφάνας ἔχον, οἳ δὲ μαχαίρας
      εἶχον χρυσείας ἐξ ἀργυρέων τελαμώνων.
      οἳ δʼ ὁτὲ μὲν θρέξασκον ἐπισταμένοισι πόδεσσι
 600  ῥεῖα μάλʼ, ὡς ὅτε τις τροχὸν ἄρμενον ἐν παλάμῃσιν
      ἑζόμενος κεραμεὺς πειρήσεται, αἴ κε θέῃσιν·
      ἄλλοτε δʼ αὖ θρέξασκον ἐπὶ στίχας ἀλλήλοισι.
      πολλὸς δʼ ἱμερόεντα χορὸν περιίσταθʼ ὅμιλος
      τερπόμενοι· μετὰ δέ σφιν ἐμέλπετο θεῖος ἀοιδὸς
 605  φορμίζων· δοιὼ δὲ κυβιστητῆρε κατ' αὐτοὺς
      μολπῆς ἐξάρχοντες ἐδίνευον κατὰ μέσσους.
      ἐν δʼ ἐτίθει ποταμοῖο μέγα σθένος Ὠκεανοῖο
      ἄντυγα πὰρ πυμάτην σάκεος πύκα ποιητοῖο.
      αὐτὰρ ἐπεὶ δὴ τεῦξε σάκος μέγα τε στιβαρόν τε,
 610  τεῦξʼ ἄρα οἱ θώρηκα φαεινότερον πυρὸς αὐγῆς,
      τεῦξε δέ οἱ κόρυθα βριαρὴν κροτάφοις ἀραρυῖαν
      καλὴν δαιδαλέην, ἐπὶ δὲ χρύσεον λόφον ἧκε,
      τεῦξε δέ οἱ κνημῖδας ἑανοῦ κασσιτέροιο.
      αὐτὰρ ἐπεὶ πάνθʼ ὅπλα κάμε κλυτὸς ἀμφιγυήεις,
 615  μητρὸς Ἀχιλλῆος θῆκε προπάροιθεν ἀείρας.
      ἣ δʼ ἴρηξ ὣς ἆλτο κατʼ Οὐλύμπου νιφόεντος
      τεύχεα μαρμαίροντα παρʼ Ἡφαίστοιο φέρουσα.
← 回到 荷马作家页